headerbeeld

Abortus

Abortus provocatus betekent een geprovoceerde, dus opzettelijke afbreking van een zwangerschap door medisch ingrijpen. Een abortus kan in een kliniek worden uitgevoerd, maar ook thuis door de zogeheten morning afterpil te gebruiken. Als een abortus zorgvuldig wordt uitgevoerd vóór de 24ste zwangerschapsweek, is dat in Nederland niet strafbaar.

Bij de NPV komen mensen met deze vragen over abortus:

  • Bij de 20 wekenecho bleek dat ons kindje ernstige afwijkingen heeft. Onze arts noemt abortus als optie. Hoe gaan wij met hem het gesprek aan?
  • Waarom kiezen vrouwen voor een abortus?
  • Ons kindje is niet levensvatbaar en de arts adviseert abortus. Wat moeten wij doen?
  • Mijn vrouw is zwanger en haar leven loopt gevaar. De arts dringt aan op het beëindigen van de zwangerschap. Is dit echt de enige mogelijkheid?
  • Wat zijn de gevolgen van een abortus?

Abortus in cijfers

  1. 1 op de 7 zwangerschappen eindigt in een abortus  (Jaarrapportage Waz 2014)
  2. Elk jaar zijn er meer dan 30.000 abortussen (Jaarrapportage Waz 2014)
  3. Het aantal abortussen daalt, maar het aantal geboren kinderen daalt nog sterker. Per saldo neemt het aantal abortussen per 1.000 levendgeborenen – de abortusratio – dan ook toe (CBS).
  4. De meeste abortussen vinden plaats in de leeftijdsgroep van 20-24 jaar: ruim 7.000 (Jaarrapportage Waz 2014)
  5. Meest genoemde reden: onvoldoende financiën (Evaluatie Waz, 2005)
  6. De tweede reden: een compleet gezin (Evaluatie Waz, 2005)
  7. Verkrachting is in minder dan 5% de belangrijkste reden voor een abortus (Evaluatie Waz, 2005)
  8. 50 % van de vrouwen die een zwangerschap laat afbreken, is al moeder (Jaarrapportage Waz 2014)
  9. 33 % van de vrouwen die een zwangerschap laat afbreken, heeft al eerder een abortus gehad, soms al tweemaal. (Jaarrapportage Waz 2014)
  10. Wereldwijd eindigt een kwart van de zwangerschappen in abortus (Trouw, 12 mei 2016, onderzoek The Lancet)

Wat staat er in de wet?

Op 18 december 1980 werd de Wet afbreking zwangerschap (Waz) aangenomen door de Tweede Kamer. Dat gebeurde met de kleinst mogelijke meerderheid: 76 tegen 74 stemmen. De Eerste Kamer volgde met opnieuw een nipte meerderheid: 38 tegen 37 stemmen. De Waz gaat uit van het ‘nee-tenzij-principe’: abortus is verboden, tenzij is voldaan aan een aantal voorwaarden (artikel 296 Wetboek van Strafrecht). Voor de uitvoering van een abortus moet een kliniek of ziekenhuis een speciale vergunning hebben. Ook krijgt de ongewenst zwangere vrouw een verplichte bedenktijd van vijf dagen, zodat zij genoeg tijd heeft om de gevolgen van haar beslissing voor zichzelf én voor het ongeboren kind te overwegen.

Waarom kiezen vrouwen voor een abortus?

De meest genoemde reden voor een abortus is financiën: 47%. Als tweede belangrijke reden wordt een compleet gezin genoemd. Van de vrouwen voelt 25% zich te jong om een kind op te voeden. Daarnaast worden redenen genoemd als een verbroken relatie, geen goede opleiding, een partner die geen kind wil of een kindje met een handicap. Vrouwen kiezen dus met name vanwege sociale redenen voor een abortus. Voor een buitenstaander is het moeilijk in te schatten hoe zwaar die sociale redenen wegen. Maar een terechte vraag is of je deze sociale problemen mag oplossen met zo’n omstreden medische handeling. Kun je moeder en kind niet op een alternatieve manier helpen, zodat je het pijnpunt aanpakt én het kind toch geboren kunt laten worden?

Wat zijn de gevolgen van een abortus?

Van de vrouwen is 16% achteraf niet tevreden met de keuze voor abortus. Bij mannen is dat 12%. 58% van de vrouwen en 37% van de mannen heeft na de abortus last van tijdelijke lichamelijke en emotionele klachten. Als de behandeling achter de rug is, kun je opluchting ervaren, maar ook last krijgen van twijfels, schuldgevoel en verdriet. Het is extra moeilijk als je niet over je gevoelens kunt praten, omdat je omgeving een abortus afkeurt. Bij sommige vrouwen zijn de negatieve gevoelens zo sterk dat er sprake is van een vorm van post-traumatische stressstoornis, het post abortus syndroom. Uit een onderzoek van het Prof. dr. G.A. Lindeboom Instituut en de Rutgers Nisso Groep bleek dat veel vrouwen een andere beslissing hadden genomen als ze de mogelijke psychische gevolgen hadden gekend. Het pleit ervoor dat (huis)artsen meer voorlichting geven over de impact die een abortus kan hebben op je leven.

 

Meer weten?

Bent u ongewenst zwanger? Neem dan contact op met Siriz of Er is hulp van Schreeuw om Leven.

Bent u zwanger van een kindje, waarbij afwijkingen zijn vastgesteld en wilt u hierover doorpraten? Neem dan contact op met de NPV-advieslijn.

Veelgestelde vragen over Abortus

De keus voor een abortus staat haaks op de bescherming van het ongeboren leven. Je kiest misschien voor abortus omdat je denkt dat het leven met (nog) een kind niet draaglijk is, of omdat je verwacht dat je het kind niet goed kunt opvoeden. In sommige gevallen is er een zeer ernstige handicap geconstateerd die soms niet verenigbaar is met het leven. Het uitdragen van een zwangerschap kan dan een lijdensweg zijn. Toch kan het ook in die situaties goed zijn om het kindje geboren te laten worden en dan passende (palliatieve) zorg te bieden.
In een christelijke visie op medische ethiek hoort abortus niet thuis binnen de medische zorg. De geneeskunde is bedoeld om het leven te koesteren. Abortus is een medische handeling die hier juist tegen ingaat.
Het wordt anders als het leven van de moeder in gevaar is en een abortus de enige manier is om haar leven te redden. In dat geval moet er gekozen worden tussen het risico op overlijden van moeder en kind én het redden van het leven van de moeder ten koste van het kind. Het gaat in deze situaties om heel ingrijpende beslissingen. Uiteindelijk gaat het leven van de moeder hierbij boven het leven van het kind.